Casa del Libro - Afscheid van het oude Nederland

Afscheid van het oude Nederland

Gemeenteraadsverkiezing & de lokale democratie

Het leeft nog niet heel sterk, maar op 18 maart gaan we met zijn allen naar de stembus voor de Gemeenteraadsverkiezingen. De wereld staat in brand, het internationale recht ligt onder vuur en democratische waarden moeten wijken voor het recht van de sterkste. Alle reden om juist ook in Almere in gesprek te gaan over de toekomst van onze democratie. En wel met historicus en auteur René van Stipriaan, auteur van het pamflet Afscheid van het oude Nederland. Kunnen we onze democratie nog redden?, en met wethouder Paul Tang van Almere. Beiden zijn te gast in de tweede aflevering van Casa del Libro.

René van Stipriaan

René van Stipriaan (1959) is cultuurhistoricus. Hij stelde met Geert Mak Ooggetuigen van de wereldgeschiedenis samen en met Luc Panhuysen Ooggetuigen van de Tachtigjarige Oorlog. Veel succes oogstte hij ook met De zwijger, zijn biografie van Willem van Oranje, die werd bekroond met de Libris Geschiedenis Prijs en de Nederlandse Biografieprijs, en met Het reisboek van Willem van Oranje, over de vele reizen die de prins gedurende zijn leven ondernam.

Paul Tang

Paul Tang (1967) is een Nederlands econoom en politicus voor de Partij van de Arbeid (PvdA). Hij is sinds 30 mei 2024 wethouder in Almere. Eerder was hij van 2007 tot 2010 lid van de Tweede Kamer der Staten-Generaal en van 2014 tot 2024 lid van het Europees Parlement. In 2014 was hij lijsttrekker bij de Europese verkiezingen. Hij hield zich als EP-lid bezig met belastingen en bescherming van digitale rechten en datarechten. Als wethouder in Almere heeft hij een omvangrijke portefeuille: Volkshuisvesting, Ruimtelijke ontwikkeling, Grondbedrijf, Omgevingsvisie, Omgevingsplan, Omgevingsvergunningen, Sport, Werk en inkomen, Armoede en Integratie.

Afscheid van het oude Nederland

Kunnen we onze democratie nog redden?, zo vraagt René van Stipriaan zich af in de ondertitel van zijn in 2025 verschenen boek. Er is iets verloren gegaan, iets van vroeger – het oude Nederland, waarvan afscheid is genomen, en de implicatie is dat dit de democratie is, sterker nog, dat het onze democratie is, en dat dat iets is wat net zo bij Nederland hoort als de kleuren van onze vlag die het omslag van het boek sieren. En als die democratie al verloren is gegaan, of in elk geval uit het zicht is verdwenen, en plaats heeft gemaakt voor autocratie en dictatuur, valt er dan nog iets te redden?

In Afscheid van het oude Nederland analyseert René van Stipriaan de diepere oorzaken van de ontevredenheid en de onverdraagzaamheid. Hij maakt pijnlijk duidelijk dat Nederland het niet meer alleen kan redden: de wereld is – door globalisering, digitalisering en doorgeschoten belangenpolitiek – zo complex en zo bedreigend dat we verbinding moeten zoeken met anderen die een beschaafde weg uit de chaos willen vinden.

Afscheid van het oude Nederland beschrijft bovendien een politieke cultuur die zichzelf en de bevolking in het ongerede heeft gebracht. Dat het uur van de waarheid komt op een moment dat de wereld in brand begint te vliegen, maakt het niet eenvoudiger om hier iets aan te doen. Maar het zal moeten.

In december 2025 verscheen inmiddels de vijfde, geactualiseerde druk van René van Stipriaans belangrijke boek. Met een extra hoofdstuk over het ‘kanteljaar’2025 In het kader van de Gemeenteraadsverkiezingen 2026 is hij op 11 maart te gast in Casa del Libro. Garrelt Verhoeven gaat met hem in gesprek over zijn boek én met Paul Tang, wethouder in onze 50-jarige stad.